Америка билән хитай б д т кишилик һоқуқ кеңишидә тутушуп қалди

Мухбиримиз әркин
2018-03-26
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Хитай һөкүмити дүшәнбә күни америка дипломатиниң 23‏-март күнидики б д т кишилик һоқуқ кеңишидә қилған сөзлиригә инкас қайтуруп, америка дипломатини «кибирлик» қилиш билән әйиблиди.

Б д т кишилик һоқуқ кеңиши 23‏-март күни хитай тәрипидин оттуриға қоюлған бир қарар лайиһәсини авазға қойғанда америка билән хитай тутушуп қалған. Америка дипломати җәйсен мак хитайниң қарар лайиһәсидә «ши җинпиң идийәси» тәрғиб қилинғанлиқини әскәртип, әза дөләтләрниң мәзкур қарар лайиһәсини рәт қилишини тәләп қилған.
Җәйсен мак «хитай мәзкур қарар лайиһәси арқилиқ б д т кишилик һоқуқ системиси вә униң асаси өлчәмлирини аҗизлатмақчи,» дәп тәкитлигән. У, бу қарар лайиһәсидики сөзләр чирайлиқ болсиму, бирақ у хәлқниң кишилик һоқуқ вә түп әркинликигә пайдисиз, һакиммутләқ дөләтләрниң мәнпәәтигә пайдилиқ икәнликини әскәртип, «хитай үчүн ейтқанда, һәмкарлиқниң һәқиқий йоли кишилик һоқуқни алға сүрүп вә қоғдап, хата тутқун қилинған пуқраларни қоюп бериш, аз санлиқларниң диний һоқуқини һөрмәт қилип, уларниң әркин ибадәт қилишини қоғдаштур,» дегән.
Йиғинда америка дипломати җәйсен йәнә америкиниң инсанларниң түп әркинликни аҗизлитиштәк яки уни тәрәққият, содиға бағлап башқа тәрәпкә бураштәк бу хил урунушларға иштирак қилмайдиғанлиқини билдүргән. У «буларниң мәқсити ениқ, дөләт башлиқини мәдһийәләш, униң идийәсини хәлқара кишилик һоқуқ терминлириға киргүзүшкә урунуштур,» дегән.
Хитай ташқи ишла рминистирлиқиниң баянатчиси хуа чүнйиң дүшәнбә күни җәйсен макниң сөзлирини«мәнтиқсиз» дәп әйибләп, «бу америка тәрәпниң пүтүнләй билимсизлики вә тәкәббурлуқини ипадиләйду,» дегән. Хитайниң қарар лайиһәси б д т кишилик һоқуқ кеңишидики пакистан қатарлиқ 28 дөләтниң қоллиши, америкиниң қарши туруши, австралийә, японийә, шветсарийә, әнглийә қатарлиқ 17 дөләтниң  аваз бериштин ваз кечиши нәтиҗисидә мақулланған.

Америка билән хитай б д т кишилик һоқуқ кеңишидә тутушуп қалди
Хитай һөкүмити дүшәнбә күни америка дипломатиниң 23‏-март күнидики б д т кишилик һоқуқ кеңишидә қилған сөзлиригә инкас қайтуруп, америка дипломатини «кибирлик» қилиш билән әйиблиди.
Б д т кишилик һоқуқ кеңиши 23‏-март күни хитай тәрипидин оттуриға қоюлған бир қарар лайиһәсини авазға қойғанда америка билән хитай тутушуп қалған. Америка дипломати җәйсен мак хитайниң қарар лайиһәсидә «ши җинпиң идийәси» тәрғиб қилинғанлиқини әскәртип, әза дөләтләрниң мәзкур қарар лайиһәсини рәт қилишини тәләп қилған.
Җәйсен мак «хитай мәзкур қарар лайиһәси арқилиқ б д т кишилик һоқуқ системиси вә униң асаси өлчәмлирини аҗизлатмақчи,» дәп тәкитлигән. У, бу қарар лайиһәсидики сөзләр чирайлиқ болсиму, бирақ у хәлқниң кишилик һоқуқ вә түп әркинликигә пайдисиз, һакиммутләқ дөләтләрниң мәнпәәтигә пайдилиқ икәнликини әскәртип, «хитай үчүн ейтқанда, һәмкарлиқниң һәқиқий йоли кишилик һоқуқни алға сүрүп вә қоғдап, хата тутқун қилинған пуқраларни қоюп бериш, аз санлиқларниң диний һоқуқини һөрмәт қилип, уларниң әркин ибадәт қилишини қоғдаштур,» дегән.
Йиғинда америка дипломати җәйсен йәнә америкиниң инсанларниң түп әркинликни аҗизлитиштәк яки уни тәрәққият, содиға бағлап башқа тәрәпкә бураштәк бу хил урунушларға иштирак қилмайдиғанлиқини билдүргән. У «буларниң мәқсити ениқ, дөләт башлиқини мәдһийәләш, униң идийәсини хәлқара кишилик һоқуқ терминлириға киргүзүшкә урунуштур,» дегән.
Хитай ташқи ишла рминистирлиқиниң баянатчиси хуа чүнйиң дүшәнбә күни җәйсен макниң сөзлирини«мәнтиқсиз» дәп әйибләп, «бу америка тәрәпниң пүтүнләй билимсизлики вә тәкәббурлуқини ипадиләйду,» дегән. Хитайниң қарар лайиһәси б д т кишилик һоқуқ кеңишидики пакистан қатарлиқ 28 дөләтниң қоллиши, америкиниң қарши туруши, австралийә, японийә, шветсарийә, әнглийә қатарлиқ 17 дөләтниң  аваз бериштин ваз кечиши нәтиҗисидә мақулланған.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт