Magnus fiskesyö: "Kornél xitay bilen hemkarlashqan türlirini toxtitishi kérek"

Muxbirimiz sada
2019-08-28
Élxet
Pikir
Share
Print

Amérika kornél uniwérsitétining oqutquchisi, shiwétsiyelik antropolug magnus fiskesyö ependi 27-awghust küni "Kornél kündilik quyashi" gézitide bir parche maqale élan qilip, kornél uniwérsitétining xitay bilen chétishliqi bolghan türlirini qattiq tekshürüsh, eger xitayning Uyghur diyaridiki zorawanliqlirigha hemdemde boluwatqan türler bolsa derhal toxtitishni telep qilghan.

"Kornél xitay bilen hemkarlashqan türlirini toxtitishi kérek" serlewhilik mulahize maqaliside magnus fiskesyö xitayning dangliq téxnika shirkiti bolghan "Téngshün" ning xitay hökümiti qurup chiqqan yuqiri téxnikiliq saqchi sistémisi bilen zor chétishliqi barliqini tilgha alghan. U maqaliside yene mushundaq bir shirket xojayinining kornél uniwérsitéti teripidin shu mekteptiki xitay tetqiqat merkizining meslihetchisi bolup tallan'ghanliqi, hetta kornéldiki téxnika kespide oquwatqan oqughuchilargha léksiye bérishke orunlashturulghanliqini bayan qilghach, "Milyonlighan Uyghurlarning milliy kimliki seweblik ziyankeshlikke uchrishigha yantayaq bolghan mushundaq shirketler bilen qandaqmu hemkarliq programmisi ornatqili bolidu?" dégen so'alni qoyghan. 

Magnus fiskesyöning bayanliridin melum bolushiche, bezi uniwérsitétlar xitaygha chétilidighan türlirini qattiq tekshürüp, 21-esirdiki bu tragédiyening dawamlishishigha imkaniyet hazirlinip qélishining aldini éliwatqan bolsimu, emma chet'eldiki dangliq uniwérsitétlardin masachusétis téxnologiye institutining xitay bilen nazaret sistémisi saheside hemkarlishishi, yél uniwérsitétidiki gén tetqiqati proféssorining xitayni oxshimaydighan ériqlarni perqlendüridighan üsküne bilen teminlishi qatarliqlar bu jehette yenila köpligen yochuqlarning mewjut ikenlikini körsitip bermekte. 

Yéqindin buyan chet'eldiki dangliq shirketler we uniwérsitétlarning xitay bilen hemkarliq ornitiwatqanliqi heqqidiki maqale we doklatlar köplep otturigha chiqiwatqan peytte, magnus fiskesyöning mezkur maqalisi chet'eldiki kishilik hoquq pa'aliyetchilirining küchlük diqqitini qozghimaqta.

Toluq bet