Қуззат алтай б д т да сөз қилип, лагерларға тәкшүргүчи әмәлдар әвәтишини тәләп қилди

Мухбиримиз әркин
2019-09-20
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Америкадики уйғур игилик тиклигүчиләр ториниң қурғучиси қуззат алтай 18‏-сентәбир күни б д т кишилик һоқуқ кеңишидә сөз қилип, б д т ни уйғур районидики лагерларни тәкшүргүчи мәхсус әмәлдар тәйинләшкә чақирған.

У бу йиғинда хитайниң уйғур районида инсанийәткә қарши туруш җинайити садир қиливатқанлиқи, хитайниң өткән йили 67 яшлиқ тиҗарәтчи дадисини тутқун қилғанлиқи, униң һазирғичә из-дерикиниң йоқлуқи, хитайниң дадисидәк «кәспий тәрбийәләшкә еһтияҗи болмиған» миңлиған игилик тиклигүчи, вә тиҗарәтчиләрни, доктор ташполат тейипни өз ичигә алған алим вә тәтқиқатчиларни тутқун қилғанлиқи шундақла уларниң өлүм җазалириға һөкүм қилғанлиқини тәкитлигән.

У йәнә хитайниң уйғурларни қануний рәсмийәтсиз тутқун қилип, аталмиш «қайта тәрбийә лагерлири» ға йоллиғанлиқи, ишәнчлик доклатларға асасланғанда 2 милйондин артуқ кишиниң бу ғәйри-рәсмий җаза лагерлирида тутуп турулуватқанлиқини билдүргән. У «биз һазир хитайниң ички сияситиниң йәр шари миқясида кишилик һоқуқ вә тинчлиққа дәхли йәткүзүватқанлиқини көрүватимиз. Нөвәттә дуняниң һәр қайси җайлиридики уйғурлар аилилири билән алақә қилалмайду. Уларниң аилиси билән болған алақиси пүтүнләй үзүлди яки хитайниң зораванлиқидин қорқуп уларға телефон қилалмайду,» дегән. У сөзиниң ахирида йәнә уйғур райониниң йәр шаридики әң чоң үсти очуқ түрмигә айланғанлиқи, б д т ниң бу лагерларни тәкшүргүчи алаһидә әмәлдар тәйинлишини тәләп қилидиғанлиқини билдүрүп, «б д т ға дәйдиғиним, хитайдики бу җаза лагерлирини қандақ қилиду? хитай һөкүмитигә дәйдиғиним, мениң дадам қәйәрдә?» дәп соал қойған.

Лекин мәзкур йиғинда «хитай хәлқара чүшинишни алға сүрүш җәмийити» намлиқ хитай һөкүмәт аммиви тәшкилатиниң вәкили сөз қилип, уйғурларниң кәмситишкә учраватқанлиқини рәт қилған. Униң илгири сүрүшичә, униң нурғун уйғур достлири бар икән вә уйғурчини сөзлийәләйдикән. Қуззат алтай әсли17‏-сентәбир күни сөз қилмақчи болған, әмма у шу күни йиғин залиға киргүзүлмигән иди. Униң билдүрүшичә, б д т дики хадимлар униң 17‏-сентәбир йиғин залиға кирәлмәсликигә «техникилиқ кашила сәвәб болған» дәп чүшәндүргән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт