Б д т да хитайниң уйғур районидики йиғивелиш лагерлирини дәрһал тақиши тәләп қилинди

Мухбиримиз әркин
2018-06-27
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Явропадики бәзи дөләтләр б д т да хитайниң уйғур районидики йиғивелиш лагерлирини тақишини дәрһал тәләп қилған. Б д т кишилик һоқуқ кеңишиниң 38‏-нөвәтлик йиғини 27‏-июн күни җәнвәдә өткүзүлгән иди. Йиғинда әнглийә, германийә, шветсарийә, булғарийә қатарлиқ дөләтләр өзлириниң лагерлар мәсилисидики әндишисини оттуриға қойған вә барлиқ лагерларни тақашни тәләп қилған. Йиғинда булғарийә вәкили явропа иттипақиға вакалитән қилған сөзидә, «шинҗаңда сиясий қайта-тәрбийәләш лагерлириниң кеңийиватқанлиқидин әндишә қиливатқанлиқи» ни тәкитлигән. Германийә вәкили хитайниң күнсери начарлишип кетиватқан кишилик һоқуқ вәзийитидин, болупму уйғурлар вә тибәтни өз ичигә алған башқа аз санлиқ милләтләр һәм диний гуруһларниң вәзийитидин әндишә қиливатқанлиқини әскәртип, «биз хитайни барлиқ қайта тәрбийиләш лагерлирини тақашқа вә барлиқ кишилик һоқуқ қоғдиғучилирини қоюп беришкә чақиримиз» дегән.

Әнглийә вәкили, «хитайниң аз санлиқ милләтләрни вә тибәтни өз ичигә алған хитайдики пүтүн районларда диний әркинликниң чәклинишигә вә шундақла шинҗаңдики қайта тәрбийиләш лагерлириға даир мәлуматлардин әндишә қиливатқанлиқи» ни билдүргән. Шветсарийә вәкили, уйғур районида йиғивелиш лагерлириниң кеңәйтиливатқанлиқи, уйғурларниң қанунсиз тутқун қилиниватқанлиқиға даир хәвәрләрдин әндишә қиливатқанлиқини тәкитлигән. У, «шветсарийә хитайни кишиләрни тутқун қилишта қануни рәсмийәткә әмәл қилишқа, аз санлиқ милләтләрни түп кишилик һоқуқи вә әркинликигә бирдәк капаләтлик қилишқа, уларни кәмситмәсликкә чақириду» дегән. Лекин, йиғинда хитай вәкили юқириқи дөләтләрниң тәнқидини рәт қилған. У, явропа иттипақи, шветсарийә, әнглийә, германийә қатарлиқ дөләтләрни мәсулийәтсизлик қилиш, хитайниң ички ишлириға вә әдлийә игилик һоқуқиға арилишиш билән тәнқид қилған болсиму, лекин лагерлар мәсилисини тилға алмиған. Хәлқара мутәхәссисләрниң илгири сүрүшичә, һазир бир милйон 100 миңдәк уйғур йиғивелиш лагерлирида тутуп турулмақта икән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт