B d t da xitayning Uyghur rayonidiki yighiwélish lagérlirini derhal taqishi telep qilindi

Muxbirimiz erkin
2018-06-27
Élxet
Pikir
Share
Print

Yawropadiki bezi döletler b d t da xitayning Uyghur rayonidiki yighiwélish lagérlirini taqishini derhal telep qilghan. B d t kishilik hoquq kéngishining 38‏-nöwetlik yighini 27‏-iyun küni jenwede ötküzülgen idi. Yighinda en'gliye, gérmaniye, shwétsariye, bulghariye qatarliq döletler özlirining lagérlar mesilisidiki endishisini otturigha qoyghan we barliq lagérlarni taqashni telep qilghan. Yighinda bulghariye wekili yawropa ittipaqigha wakaliten qilghan sözide, "Shinjangda siyasiy qayta-terbiyelesh lagérlirining kéngiyiwatqanliqidin endishe qiliwatqanliqi" ni tekitligen. Gérmaniye wekili xitayning künséri nacharliship kétiwatqan kishilik hoquq weziyitidin, bolupmu Uyghurlar we tibetni öz ichige alghan bashqa az sanliq milletler hem diniy guruhlarning weziyitidin endishe qiliwatqanliqini eskertip, "Biz xitayni barliq qayta terbiyilesh lagérlirini taqashqa we barliq kishilik hoquq qoghdighuchilirini qoyup bérishke chaqirimiz" dégen.

En'gliye wekili, "Xitayning az sanliq milletlerni we tibetni öz ichige alghan xitaydiki pütün rayonlarda diniy erkinlikning cheklinishige we shundaqla shinjangdiki qayta terbiyilesh lagérlirigha da'ir melumatlardin endishe qiliwatqanliqi" ni bildürgen. Shwétsariye wekili, Uyghur rayonida yighiwélish lagérlirining kéngeytiliwatqanliqi, Uyghurlarning qanunsiz tutqun qiliniwatqanliqigha da'ir xewerlerdin endishe qiliwatqanliqini tekitligen. U, "Shwétsariye xitayni kishilerni tutqun qilishta qanuni resmiyetke emel qilishqa, az sanliq milletlerni tüp kishilik hoquqi we erkinlikige birdek kapaletlik qilishqa, ularni kemsitmeslikke chaqiridu" dégen. Lékin, yighinda xitay wekili yuqiriqi döletlerning tenqidini ret qilghan. U, yawropa ittipaqi, shwétsariye, en'gliye, gérmaniye qatarliq döletlerni mes'uliyetsizlik qilish, xitayning ichki ishlirigha we edliye igilik hoquqigha arilishish bilen tenqid qilghan bolsimu, lékin lagérlar mesilisini tilgha almighan. Xelq'ara mutexessislerning ilgiri sürüshiche, hazir bir milyon 100 mingdek Uyghur yighiwélish lagérlirida tutup turulmaqta iken.

Toluq bet