Xitay xewpsizlik kéngishining rohén'ga musulmanliri heqqidiki qararigha yene qarshi turdi

Muxbirimiz erkin
2017-11-06
Élxet
Pikir
Share
Print

B d t xewpsizlik kéngishining rohén'ga musulmanlirigha qaritilghan zorawanliqqa xatime bérish heqqidiki qarari düshenbe küni ne xitayning qarshi turushigha uchrighan.

Firansiye agéntliqining xewer qilishiche, xitay turghachqa xewpsizlik kéngishi qarar lahiyesini maqullashqa amalsiz qalghan. Netijide, xewpsizlik kéngishi bayanat élan qilip, özining rohén'ga krizisidiki meydanini ipadiligen. Bayantta, zorawanliqqa xatime bérish, insanperwerlik yardimi we rohén'galarning yurtigha qaytishigha yol qoyush telep qilin'ghan. Xewpsizlik kéngishining qararini ötken ayda firansiye bilen en'gliye otturigha qoyghan.

Firansiye agéntliqining xewer qilishiche, xitay qarar layihesi birmidiki krizisini hel qilishqa paydisiz, dégenni bahane qilip, uninggha qarshi chiqqan. Biraq u xewpsizlik kéngishidiki bashqa döletler bilen sodiliship, axiri bayanat élan qilishqa qoshulghan. Firansiye agéntliqining qeyt qilishiche, bayanatning mezmuni qarar lahiyesining mezmuni bilen oxshash bolsimu, biraq bayanatning qarar lahiyesidek küchi yoq iken.

Bezi közetküchiler, xitayning birmini qollishining gé'o-stratégiyelik sewebi barliqi, birma-yünnen énérgiye turuba yollirining rohén'ga musulmanliri olturushluq rayonlardin ötidighanliqini ilgiri sürüp keldi. Bezi teshkilatlarning ilgiri sürüshiche, xitay bu oyunni oxshashla pakistandimu oynimaqta iken. Yéqinda bezi teshkilatlar xitayning pakistan'gha yantayaq bolup, baluchlarni basturushigha yardem qiliwatqanliqini ilgiri sürgen. Merkizi londondiki "Erkin baluchilar herikiti" teshkilati xitayning balujistan zéminini tartiwélishqa urunuwatqanliqi, xitayning bu ishta pakistan bilen hemkarlishiwatqanliqini bildürgen idi.

Xitayning rohén'ga krizisida bérmini qollishi xelq'ara kishilik hoquq teshkilatlirining qattiq naraziliqi'ini qozghap kelgen. Ötken jüme küni kishilik hoquq közitish teshkilati xelq'ara jinayi ishlar sotining birmigha urush jinayiti sadir qilish bilen délo turghuzushini telep qilghan.

Toluq bet