Timotiy gros: Uyghur öylirining weyran qilinishi bir türlük medeniyet qirghinchiliqi

Muxbirimiz jüme
2020-07-12
Élxet
Pikir
Share
Print

Indi'ana shtatigha qaylashqan ros-xolman sana'et instituti xitay tetqiqati proféssori timotiy gros élan qilghan yéngi tetqiqatta körsitilishiche, xitay hökümiti Uyghur élide dawam qiliwatqan en'eniwi Uyghur öylirini weyran qilish siyasiti bir türlük medeniyet qirghinchiliq katégoriyesige yatidiken.

Gros "Irq we milletshunasliq tetqiqati" ilmiy zhurnilida élan qilin'ghan maqalide bayan qilinishiche, xitay kompartiyesi tildin tartip din'ghiche bolghan Uyghur medeniyitining barliq ipadilirini yoqatmaqta iken. Nöwette, milyonlighan Uyghur lagérlargha tutup kétilgen we dehshetlik özgirishlerni bashtin kechürmekte iken.

Xitay kompartiyesi pilanlighan en'eniwi Uyghur öylirini weyran qilish pilani Uyghur turalghusining merkizi hésablinidighan supagha merkezleshken. Timotiy grosning bayan qilishiche, supa Uyghur a'ililiri méhmanlar bilen bille olturup tamaq yeydighan, isim qoyush, xetne qilish, nikah oqush qatarliq diniy murasimlar ötküzülidighan muhim jay hésablinidiken.

Uning qarishiche, supaning weyran qilinishi "Muqeddeslik bilen kupurluq otturisidiki perqning qalaymiqanlishishi" ni keltürüp chiqiridiken. Öyning ichki qurulmisi we a'ile turmushi supagha birleshtürülgen. Öz nöwitide, Uyghur öyliri yerlik meschitlerning etrapigha toplinidighan bolup, shu sewebtin xitay hökümiti Uyghur medeniyitining merkizi shehiri qeshqer qedimiy shehiri weyran qilghan.

Gros maqaliside, supani merkez qilip jaylashturulghan Uyghur turalghu orunlashturushlirining qandaq qilip sistémiliq chéqiwétilgenlikini xatiriligen.

U yene, supa yoqalsa méhrablarning elwette yoqilidighanliqini, buninggha qarshiliq körsetmekchi bolghan Uyghurlarning "Ashqun" dep qarilip özgertish lagérigha sürgün qilin'ghanliqini, IKEA uslubidiki üstel we orunduqlarning en'eniwi öy jahazlirining ornini alghanliqini bayan qilidu.

U axirida, en'eniwi Uyghur turalghulirining weyran qilinishining medeniyet qirghinchiliqigha ötidighan négizlik yol ikenlikini körsetken.

Toluq bet