Хитай даирилири уйғур районида өткән айда 253 тор бекити вә үндидар топини җазалиған

Мухбиримиз әркин
2019-08-05
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Хитайниң уйғур аптоном районидики учур башқуруш органлири өткән айда райондики тор бекити, микро блог, үндидар топини өз ичигә алған 253 иҗтимаий алақә васитисини тақиған, агаһландурған яки җазалиған. Уйғур аптоном районлуқ тор учур башқуруш ишханисиниң «тәңритағ тори» ға ашкарилишичә, бу иҗтимаий алақә васитилири хитайниң «тор бихәтәрлик қануни», «тор учур мулазимити башқуруш чариси», «тор хәвәр-учур мулазимити башқуруш бәлгилимиси» қатарлиқларға хилаплиқ қилиш билән әйибләнгән. Лекин, хәвәрдә уларниң қайси милләткә тәвә икәнлики, җазаланғанларниң ичидә тутқун қилинғанларниң бар-йоқлуқи тилға елинмиған.

«Тәңритағ тори» ниң ашкарилишичә, бир тәрәп қилинған иҗтимаий алақә васитилириниң ичидә үндидар топи қуруп, тизимға алдурмиғанларму бар икән. Хәвәрдә, қаидигә хилаплиқ қилип бир тәрәп қилинған үндидар топи мәсуллириниң 14 адәм қетимға йетидиғанлиқи тәкитләнгән. Хәвәрдә қәйт қилинишичә, бир үндидар топи рухсәтсиз учур тарқитип, «хәвәр-учур тарқитиш тәртипигә еғир кашила қилғанлиқи» сәвәблик тохтитип қоюлған, шундақла мәзкур үндидар топиниң мәсули сорақ қилинған. 

Хитай һөкүмити 2017‏-йили уйғурларни кәң көләмлик тутқун қилип, 2 милйондәк тутқунни йиғивелиш лагерлириға қамаш билән бир вақитта, иҗтимаий таратқуларға қарита омумйүзлүк контроллуқни йолға қойған. Кишиләрниң шәхсий қол телефониға омумйүзлүк назарәт қилиш юмтали йүкләнгәниди. Уйғур аптоном райониниң 2017‏-йили чиқарған үндидар топлирини башқуруш тоғрисидики бир бәлгилимисидә, үндидар топлирида диний, тарихий, сиясий, ана тил вә мәдәнийәт хаслиқи гәвдилик мәзмунлардики хәвәр вә учурларни тарқитиш, муназирә қилиш чәкләнгән. Һәрқандақ үндидар топиниң тизимға алдуруши тәләп қилинип, әгәр тизимға алдурмиса, шу топни қурған мәсул кишиниң җавабкарлиққа тартилидиғанлиқи тәкитләнгәниди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт