Вийетнам шәрқий-җәнубий асия әллирини хитайниң кеңәймичилик һәрикитигә тақабил турушқа чақирди

Мухбиримиз җүмә
2017-08-05
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Вийетнам даирилири шәрқий-җәнубий асия әллири иттипақиниң башқа әзалириға хитаб қилип, уларни хитайниң җәнубий деңиздики кеңәймичилик һәрикитигә ортақ тақабил турушқа чақирған.

Вийетнамниң бу чақириқи филиппин пайтәхти манилада шәнбә уни рәсмий ечилған 10 дөләт әза шәрқий-җәнубий асияла әллири иттипақиниң ташқи ишлар министирлири учришишида оттуриға қоюлди. 

Бу учришишқа америка, русийә вә хитайму ташиқи ишлар министирлирини әвәткән иди. 

Вийетнам чақириқида шәрқий-җәнубий асия әллири иттипақиға әза дөләтләр йиғиндин кейин елан қилидиған бирләшмә баянатқа өзгәртиш киргүзүшни тәләп қилған. 

Фирансийә агентлиқиниң хәвәр қилишичә, вийетнам башқа шәрқий-җәнубий асия әллири дипломатлириға хизмәт ишләп, уларниң бирләшмә баянатқа хитайниң җәнубий деңизда елип бериватқан қурулушлиридин әндишиләнгәнликини билдүридиған мәзмунларни киргүзүшни тәләп қилған. 

Вийетнам йәнә бу әлләр дипломатлирини баянатқа хитайниң җәнубий деңиздики һәрикәтлирини қануний җәһәттин чәкләйдиған бир һәрикәт мизани қошушниму тәләп қилған.

Хәвәргә қариғанда, сөһбәткә қатнашқан бир дипломат бирләшмә баянат һәққидики муназириниң интайин кәскин болғанлиқини, вийетнам өз алдиған күчигән болсиму, филиппин вә камбоджаниң буниңға анчә қизиқип кәтмигәнликини билдүргән. 

Шу сәвәбтин дипломатлар бирләшмә баянатта пикир бирлики һасил қилалмай, баянат кечиктүрүлгән. 

Сөһбәт шәнбә күни кәчкичә давам қилған. Сөһбәт нәтиҗиси йәкшәнбә күни әтигәндә чиқидикән. 

Хитай җәнубий деңизниң мутләқ көп қисминиң өзигә тәвәликини илгири суруп, мәзкур деңиз билән чегрилинидиған вийетнам, филиппиндин, малайшия вә бируней қатарлиқ дөләтләрни нарази қилған.

Буларниң һәммиси шәрқий-җәнубий асия әллири иттипақиниң әзалири.

Буларниң арисида хитайниң мәзкур деңиздики кеңәймичилик һәрикитигә әң қаттиқ туруп кәлгән дөләтләр вийетнам билән филиппин иди. Һалбуки, филиппин йеқинқи бир нәччә айдин буян хитайға қарши мәйданини юмшатқан. 

Һалбуки, америка хитайниң җәнубий деңизида ясиған сүний араллиридики игилик һоқуқини етирап қилмайдиғанлиқини билдүргән вә хитайниң сүний араллириға һәрбий парахотлирини бир нәччә қетим йеқинлаштурған.

Униңдин башқа америка өткән айниң бешида өзиниң йирақ мусапилик бомбардиманчи айропиланлирини хитай игилик һоқуқ дәваси қиливатқан җәнубий деңиз һава бошлуқидин өткүзгән иди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт