Ақсуда апәткә учриған деһқанлар: һөкүмәт апәттин қутқузушқа әһмийәт бәрмиди

Мухбиримиз меһрибан
2015-09-10
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Или вилайитиниң или дәряси вадисидики бәш наһийидә қара ямғур йеғип, кәлкүн апити йүз бәргән. 2015-Йили июн.
Или вилайитиниң или дәряси вадисидики бәш наһийидә қара ямғур йеғип, кәлкүн апити йүз бәргән. 2015-Йили июн.
Social Media

Мәлум болушичә, 7-, 8-сентәбир күнлири ақсу вилайитиниң кәлпин, ават наһийилири қаттиқ ямғур вә мөлдүр апитигә учриған. Хитай һөкүмәт хәвәрлиридә қаттиқ ямғур йолларни бузувәткини үчүн апәттин қутқузуш ишиниң мүшкүл болуватқанлиқи хәвәр қилинди. Апәт районидики уйғурлар болса, адәттә муқимлиқ хизмитини чиң тутуп ишләйдиған наһийилик һөкүмәт даирилириниң һәр хил баһанә-сәвәбләр билән апәттин қутқузушқа әһмийәт бәрмәйватқанлиқидин шикайәт қилмақта.

Хитайниң җуңго хәвәрләр тори 10-сентәбир күни хәвиридә дүшәнбә, сәйшәнбә күнлири ақсу вилайитиниң көплигән җайлирида қаттиқ ямғур вә мөлдүр апити йүз берип, деһқанчилиқ зираәтлириниң еғир зиянға учриғанлиқи, 7-сентәбирдики қаттиқ ямғур сәвәбидин ақсу айродромида учуш тохтиғанлиқи, бир қисим йол бөләклири ямғурда бузулуп кәткини үчүн қатнаш қистаңчилиқи келип чиққанлиқи, 9-, 10 сентәбир күнлириму йәнә ямғур яққини үчүн апәтниң еғирлишиши мумкинлики хәвәр қилинди.

Хитай хәвиридин мәлум болушичә, апәт кәлпин, ават наһийилири вә ақсу шәһәр әтрапида еғир болған. Көплигән йолларда еғир дәриҗидә су йиғилғанлиқи, һәтта бәзи йол бөләклиридики көврүкләрни кәлкүн еқитип кәткини үчүн бу йол бөләклиридә қатнаш тохтиған. Кәлпин наһийисидә яққан 40 минутлуқ қаттиқ ямғур вә 7 минутлуқ мөлдүрдә кәлпин наһийисиниң гәзлик, юрчи йезилиридики 9626 мо даиридики чилан, 11 миң 533 мо пахта, 4280 мо даиридики қонақлар зиянға учриған. 18 Мал қотини өрүлүп,72 чарва өлгән, 1000 дин артуқ деһқанниң өйидин ямғур өтүш, қаттиқ мөлдүрдә өгзиси тешилип кетиш әһвали көрүлгән.

Кәлпиндики апәт һәққидә мухбирға телефон арқилиқ учур йоллиған бир уйғур, кечидә яққан қаттиқ ямғур вә мөлдүрниң өзиниң 10 нәччә мо йәрдики пахтизарлиқтин бу йил һосул елиш чүшини пүтүнләй бәрпат қилғанлиқини, түнүгүн һава ечилған болсиму, әмма су астида қелип пүтүнләй йетип кәткән пахта ғозилириниң йәнә ечилишидин үмид йоқлуқини, әмди йөләш мумкин әмәсликини билдүрди.

Хитай хәвиридә йәнә, қаттиқ ямғур сәвәбидин йоллар бузулуп, ямғур апити еғир болған ават наһийиси вә 8-сентәбир мөлдүр апитигә йолуққан кәлпин наһийисигә әвәтилидиған ярдәмни йәткүзүш имканийити болмиғанлиқи әскәртилгән.

Радиомизға апәт әһвални инкас қилған бу киши, йезилиқ һөкүмәтниң апәткә учриған деһқанларниң әһвалиға көңүл бөлүши йетәрлик болмаслиқи деһқанларни нарази қилғанлиқини билдүрүп «қаттиқ ямғур вә мөлдүр кечидә яғди. Кәлпинниң йәрлири әслидинла шорлуқ вә қурғақ болғини үчүн, етиздики пахтилар пүтүнләй йетип кәтти. Түнүгүн һава ечилди, әмма һазир су астида қалған пахтиларни қандақ қилимиз? буни билмәймиз. Мөлдүрдә пүтүнләй төкүлүп кәткән чиланниң зийини техиму еғир болди. Әмма илгири һәр күни өйму-өй қатрап ропашларни, сақал қойғанларни тәкшүридиған кадирлар мана әмди қанчилик зиян болди дәп өй арилап тизимға елип йүрүшиду. Әмма улар йол бузулуп кәтти, наһийидин ярдәм кечикти дегән гәпләрни қилиш биләнла чәкләнди. Сүт-қаймақчилиқ қилидиған, мал бодайдиғанларниң қотанлири өрүлүп кәтти. Мениң өйүмдинму ямғур өтүп сақ йери қалмиди. Әмма һөкүмәт қанчилик ярдәм бериду, қандақ ярдәм бериду? буни билмәймиз» деди.

Радиомиз апәт еғир болған кәлпин, ават наһийилиригә телефон қилип техиму көп әһвал игиләшкә тиришқан болсиму, әмма көплигән телефонларда «бу телефон етиветилди» яки «бу телефон мулазимәттин тохтиди», «бу телефон номури мәвҗут әмәс» дегән аптоматик авазлар чиқип телефонимиз уланмиди.

Ақсу учтурпан наһийисигә урған телефонимиз бир ханимға уланди. Өзиниң оқутқучилиқини билдүргән бу ханим, ақсуниң башқа наһийилиридә қаттиқ ямғур йеғип апәт болғанлиқи һәққидә хәвири болсиму, телевизордин қутқузуш ишлири һәққидики хәвәрләрни көрмигәнликини, учтурпанда пәйшәнбә күниму ямғур яққан болсиму, әмма наһийидики ямғурниң у дәриҗидә еғир әмәсликини, йезилардики апәт әһвалидин өзиниң хәвәрсиз икәнликини билдүрди. У йәнә қошумчә қилип, бу қетимқи ямғур апити сәвәблик бәлким мәктәпләрдики оқутқучилар, идариләрдики хизмәтчиләргә «апәт райониға ианә қилиш» чақириқ қилинидиғанлиқи, һәр қетим мушу хил тәбиий апәтләр болғинида наһийилик һөкүмәтниң чақириқиға аваз қошқан оқутқучи, ишчи-хизмәтчиләрниң «ианигә актип қатнишишқа мәҗбур икәнлики» әмма «бу ианә пуллириниң апәткә учриған деһқанларниң қолиға тәккән ‏-тәгмигәнликини сүрүштүрүш имканийити йоқ» луқини билдүрди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт