Xitay hökümiti istanbuldin chaqirtip élip ketken bir qisim Uyghurlarning qamap qoyulghanliqi ashkara boldi

Ixtiyariy muxbirimiz arslan
2019-05-27
Élxet
Pikir
Share
Print
Hazir istanbulda yashawatqan amine memtimin xanimning éri, baliliri we inisining resimi. 2019-Yili-5-ay-istanbul.
Hazir istanbulda yashawatqan amine memtimin xanimning éri, baliliri we inisining resimi. 2019-Yili-5-ay-istanbul.
RFA/Arslan

Xitay da'iriliri istanbulda yashawatqan bir qisim Uyghurlargha téléfon arqiliq tehdit sélip élip ketkenliki, ular qaytip barghanda türmige solap qoyghanliqi ashkara boldi.

Bulardin biri 22 yashliq ablikim memtimin bolup, u xoten wilayiti lop nahiyesining jiya yéza 4-kent 4-mehellisidin iken. Uning bir qoli méyip bolup, dawalinish üchün 2016-yili 2-ayda istanbulgha kelgen iken. U istanbulda dawalinish jeryanida xotendiki saqchilar uning dadisigha bésim qilip oghlini qayturup kélishke zorlighan. Ablikim memtimin qaytip barghandin kéyin dadisi bilen ikkiylenni tutup türmige qamighanliqi melum boldi.

Hazir ikki balisi bilen istanbulda yashawatqan ablikimjan memtiminning achisi amine memtimin ziyaritimizni qobul qilip, a'ilisining béshigha kelgen paji'elerni anglatti. Uning bildürüshiche, uning yoldishi, ata-anisi, inisi we anisining 5 aka-inisi, ikki achisining yoldashliri bolup nurghun kishi hazir türmide yaki yighiwélish lagérida iken.

Amine memtimin xanimning bildürüshiche, uning 22 yashliq inisi ablikim memtimin istanbulda dawaliniwatqan mezgilde saqchilar uninggha téléfon qilip istanbuldin derhal qaytip kélishni, eger qaytip kelmise dadisini türmige solaydighanliqini bildürüp tehdit salghan iken. Buni anglighan ablikim dadisining türmige qamilishidin endishe qilip istanbuldiki dawalinishni toxtitip yurtigha qaytip ketken iken. Biraq u xoten'ge qaytip barghinida saqchilar uni dadisi bilen qoshup türmige solighan.

Amine memtimin xanim mundaq dédi: "Méning 8 qérindishim we 5 balam bar idi. Men 2016-yili 1-ayning 30-küni beshinchi perzentimni türkiyede tughush üchün yoldishim bilen bir balamni élip istanbulgha kelgen idim. Ikki balam hazir istanbulda méning yénimda turuwatidu, qalghan üch perzentim yurtta idi, yoldishim yurtta qalghan perzentlirimizni élip kélish üchün yurtqa ketken idi. Kéyin sürüshte qilsam yoldishimni saqchilar tutup 15 yilliq qamaq jazasigha höküm qiliptu. Uning hazir ürümchide bir türmide ikenlikidin xewer taptim."

Amine memtiminning bildürüshiche, anisi tunisaxan 2016-yili 5-ayda türkiyege ziyaretke kelgen bolup, shu yili 9-ayda yurtigha qaytip ketkendin kéyin tutqun qilinip, 10 yilliq qamaq jazasigha höküm qilin'ghan iken. U anisining hazir xoten laskuydiki türmide ikenlikidin xewer tapqan.

Amine xanimning bildürüshiche inisi ablikim "Qur'an kerim" ni toluq yadqa alghan qari bolup, saqchilar uning türkiyege barghanliq hem "Qur'an kerim" ni yadqa alghanliqi sewebidin türmige qamighan iken. Amine xanim anisi, dadisi, akisi we inisi ablikim bolup a'ilisidiki qanchilighan kishilerning tutqun qilinip, 10 yilliqtin qamaq jazasigha höküm qilin'ghanliqi we türmilerge qamalghanliqidin xewer tapqanliqini bildürdi. Amine xanimning yurtta qalghan 3 balisi ilgiri singlisining öyide qalghan bolup, hazir ularning qeyerde ikenlikini bilmeydiken.

Amine xanim a'ilisining béshigha kelgen paji'elerni bayan qilip, pütkül dunya jama'itini Uyghurlargha köngül bölüshke, türme we lagérlardiki Uyghurlarning qutulushi üchün yardem qilishqa chaqiriq qildi.

Toluq bet