Әзһәр оқуғучиси қәйсәр абдулла дубәйдин қәшқәргә қайтқанчә ғайиб болғанлиқи мәлум

Мухбиримиз гүлчеһрә
2018-05-07
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Мисир әзһәр университети оқуғучиси, ғайиб болған уйғур қәйсәр абдулла достлири билән.
Мисир әзһәр университети оқуғучиси, ғайиб болған уйғур қәйсәр абдулла достлири билән.
RFA/Gülchéhre

Мисирдики уйғур оқуғучиларниң изтрапи техи давам қилмақта. 2017-Йили июлдики тутқундин кейин һазирғичә, һеч қандақ из-дерики болмайватқан бир қисим уйғурлардин башқа, өзлүкидин вә яки бесимға учрап юртиға қайтқан оқуғучиларниң көп қисминиң ақивити йәнила ениқсиз.

Радийомизға йеқинда, қәйсәр абдулла исимлик әзһәр университети оқуғучисиниң мисирдин дубәйгә маңғанчә хәвири йоқлуқи мәлум қилинған иди.

Бу һәқтики учурға асасән мисирдин игилигән учурлиримиздин гәрчә қәйсәрниң, қаһирәдин имират һава йоли арқилиқ дубәйгә маңғанлиқи ениқланған болсиму, қәйсәр һәққидә башқа йип учи болмиған иди.

Бүгүн, йәни 7-май күни явропадин радийомиз билән алақиләшкән йәнә бир қиз, исмини ашкарилимаслиқ шәрти билән мәлумат берип өзиниң дубәйдә, мисирдин кәлгән қәйсәр абдулла билән өткән йилиниң бешида бир қанчә қетим учрашқанлиқини, әмма униң дубәйдә 20 күнчә турғандин кейин, юртқа қайтип кәткәнликини ейтти.

Һалбуки униң алдида қәйсәрниң ғайиб болғанлиқи һәққидә мәлумат бәргүчи қизниң ейтишичә, қәйсәр әксичә униңға өзиниң юртиға қайтмаслиқни қарар қилғанлиқини, мисирда туруш хәтәрлик болуп қалғанлиқи үчүн өзиниң дубәй арқилиқ башқа дөләтләргә кәтмәкчи болғанлиқини билдүргән.

Ундақта мисирдин қечип дубәйгә кәлгән қәйсәр немә үчүн йерим йолда йәнила юртиға қайтишни таллиди?

Дубәйдә қәйсәр билән көрүшкән бу қизниң ейтишичә, у қәйсәрни дубәйдики бир қанчә қетим уйғур ашханисида биллә тамақ йейиш җәрянида учратқан һәм параңлашқан икән. Қәйсәр униңға интайин роһи төвән кәмсөз тәсир бәргән.

У мәзкур қиз билән ахирқи қетим көрүшкәндә аилисидикиләрниң хитай даирилириниң бесимида қалғанлиқи сәвәблик қайтип кәтмәкчи болуватқанлиқини ейтқан. Кейин бу қизниң достидин қәйсәрниң 2-айниң ахири үрүмчигә чүшкәнлики вә үрүмчидин қәшқәргә барғандин кейинла униң билән болған алақисиниң пүтүнләй үзүлүп қалғанлиқи һәққидә хәвәр кәлгән.

Қәйсәр абдулланиң 2016-йили әзһәргә оқушқа кәлгәнлики, униң дадиси абдулланиң қәшқәрдики мәлум бир мәсчитниң имами икәнлики, қәйсәр ғайиб болған мәзгилдин башлап қәйсәрниң дадиси вә аилисидикиләрниң из-дерәксиз икәнлики мәлум.

Қәйсәр абдуллани дубәйдә көргәнликини билдүргән бу қиз, қәйсәр абдуллани тонуйдиған достлириниң һазирғичә униң из-дерикини қилишни тохтатмиғанлиқини аңлиғандин кейин, униң һәққидә өзи билидиған учурларни йәткүзүш қарариға кәлгәнликини ейтти. У қиз дубәйдики уйғурларниң вәзийити, уйғурларниң у җайда қандақ бесимларға учраватқанлиқи һәққидики соаллиримизға җаваб берәлмәйдиғанлиқини билдүргән болуп, у, дубәйдики уйғурларниң қорқунч вә бесим ичидә икәнликидин бешарәт бәрди.

Мисирдин юртиға қайтқан уйғур оқуғучиларниң көп қисминиң лагер яки түрмиләргә елинғанлиқи мәлум болуп кәлмәктә. Әмма үрүмчи вә қәшқәрдики хитай аманлиқ даирилири әзһәр оқуғучиси қәйсәр абдулланиң тәқдири һәққидә сориған соаллиримизға җаваб бәрмәй кәлмәктә.

Мисирда наһәқ тутулған вә ғайиб болған уйғурларниң тәқдири дуня уйғур уйғур қурултийи вә хәлқаралиқ кишилик һоқуқ тәшкилатлириниңму изчил диққитини қозғап кәлмәктә. Дуня уйғур қурултийиниң диний ишлар комитети рәиси турғунҗан алавудун һаҗим бу һәқтә инкас қайтуруп, мәзкур тәшкилатниң мисирдики уйғур оқуғучилар мәсилисини аңлитип келиватқанлиқини, хитайға қайтқандин кейин ғайиб болған вә қайтурулған оқуғучиларниң тәқдирини сүрүштә қилишни тохтатмайдиғанлиқини билдүрди.

Турғунҗанниң билдүрүшичә, дубәй даирилириниң хитай билән болған һәмкарлиқи нөвәттә сода саһәсидин һалқиған болуп, шу сәвәблик уйғурларниң дубәйдә туруши вә хатирҗәм яшиши зор дәхлигә учрап кәлмәктә. Дуня уйғур қурултийиму дубәйдә уйғурларниң тәһдиткә учриғанлиқи һәтта хитайға мәҗбурий қайтурулғанлиқи һәққидиму әрзләрни тапшуруп алмақта икән. У мисирдин дубәйгә қечип кәлгән уйғурларниң дубәйдин хитайға қайтурулғанлиқи өзлириниң әндишилирини күчәйтиватқанлиқини билдүрүп, қолида хитай паспорти бар уйғурлар үчүн, дубәйни өткүнчи бир җай дәп қарап тәвәккүл қилишниң хәтәрлик таллаш болидиғанлиқини агаһландурди.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт