Birlikchiler chén shuybi'enni yiqitish herikiti qozghawatqanda, musteqilchiler teywen dölitining bayriqini chiqirish murasimini nahayiti daghdughiliq ötküzgen

2006-09-08
Élxet
Pikir
Share
Print

"Merkizi agéntliqi"ning 8 ‏- séntebir küni teybéydin xewer qilishiche, teywende hazir prézidént chén shuybi'enni yiqitish herikiti dawamlishiwatidu. Bu heriketni oyushturghuchilarning bayan qilishiche, teywen prézidénti chén shuybi'enni yiqitish üchün élip baridighan jim olturush namayishi 9 ‏- ayning 9 ‏- küni bashlinidu. Texminlinishiche, bu jim olturush namayishigha qatnishidighan adem sani 30 minggha yétidiken. Bu hazir teywende "bir pewqul'adde weqe" bolup qélishi mumkin dep qariliwatqanda, buningdin bir kün burun, teywenning yerlik xelqi, yeni musteqilchilerning teywen dölitining bayriqini chiqirish murasimini nahayiti daghdughiliq ötküzgenliki kishilerde téximu chungqur tesir qaldurghan.

B b s ning xewer qilishiche, teywende prézidént chén shuybi'enni yiqitish üchün élip baridighan jim olturush namayishi bashlinishtin bir kün burun, yeni 9 ‏- ayning 8 ‏- küni chüshtin kéyin sa'et 2 din 28 minut ötkende, teywenning yerlik xelqi, yeni musteqilchiler prézidént mehkimisi aldida teywen dölitining bayriqini chiqirish murasimini nahayiti daghdughiliq ötküzgen. Murasimgha 10 ming kishi qatnashqan. Teywenning jenubidiki rayonlardinmu 100 din artuq aptomobil yerlik teywenlik xelq kélip qatnashqan. Teywen dölitining bayriqini chiqirish murasimida, teywen minjindang partiyisining re'isi yu shikén ependi nutuq sözlep, u teywen xelqini öz zéminini, öz hakimiyitini qoghdash üchün musteqilliqqa chaqirghan. Emma bügün chén shuybi'enni qollighuchilar bilen chén shuybi'enni yiqitquchilar otturisida toqunush yüz bermigen. Xewerde bayan qilinishiche, yaponiye 1951 ‏- yili 9 ‏- ayning 8 ‏- küni "sanfransésko ehdinamisi"gha imza qoyup, teywen'ge bolghan igidarchiliq hoquqidin waz kechkendin kéyin bashlan'ghan "sekkizinchi séntebir teywen döliti herikiti" bashtin axir teywenni yerlik xelqning özining döliti dep qarap kelmekte. Bu teshkilat yene 2008 ‏- yili pütün teywen arilida 3 milyon adem qolni -qolgha tutushup asasi qanun tüzüsh, teywenning namini eslige keltürüsh herikiti élip bérishni belgiligen.

Amérika birleshme agéntliqining teybéydin xewer qilishiche, teywen da'iriliri öktichiler prézidént chén shuybi'enni xiyanetchilik bilen eyiblep, uni yiqitidighan heriket qozghawatqanda tertip saqlash üchün 2000 saqchi orunlashturghan. 600 Orunni sim tosaq ichige élip qoghdashni belgilen'gen. Shundaqla yene, teywen da'iriliri 9 ‏- ayning 8 ‏- küni, kommunist xitay hökümitining teywen ishliri ishxanisining bashliqi chén yunlinning teywenni ziyaret qilish telipini ret qilghan. Xitay hökümitining bundaq ali derijilik emeldarining bu qétim teywenni ziyaret qilishi xitay hökümiti bilen teywendiki gomindang partiyisi otturisida bultur 10 ‏- ayda ötküzülgen söhbette békitilgen iken.

Erkinlik, démokratiye bolsa musteqil bolghili bolidu

Hazir teywende turiwatqan musteqil tetqiqatchi, xitay kommunist partiyisining tarixini uzun yillardin buyan tetqiq qilip kéliwatqan lin bawxu'a ependi chén shuybi'enni yiqitish herikiti dawamlishiwatqan bir peytte, teywendiki yerlik xelqning, yeni musteqilchilerning teywen dölitining bayriqini chiqirish murasimini nahayiti daghdughiliq ötküzgenliki kishilerde nahayiti chungqur tesir qaldurghanliqini bayan qilghandin kéyin, hazir teywende yüz bériwatqan weqeler heqqidiki mulahize qilishiche, )awaz( hazir teywende chén shuybi'enni yiqitquchilar xiyanetchilikke qarshi turimiz deydu. Gomindang minjindangni xiyanetchi deydu, emeliyette gomindang xiyanetchilik qiliwatqili nahayiti uzun yillar bolup qalghanliqi bir sir emes. Minjindang xiyanet qilsa gomindangning mülkini qilidu. U mülükni gomindang, xuddi chong quruqluqtiki kommunist partiye "omum xelq mülükchiliki" dégen nam bilen xelqni bolap tapqandek tapqan. Chén shuybi'enni qollaydighanlar bolsa teywenning yerlik xelqi, yeni musteqilchiler, ularning közligini erkinlik démokratiye. Chünki erkinlik, démokratiye bolsa musteqil bolghili bolidu . Shunglashqa ular xiyanetchilikke qarshi turghuchilarning teywendiki erkinlik we démokratiyini yoq qilishigha, kommunist partiye bilen birlishishige yol qoymaydu.

Xuddi xitay amérikidiki démokratiyidin paydilinip amérikigha qarshi turghandek, gomindangmu teywendiki démokratiyidin paydilanmaqchi boliwatidu

Lin bawxu'a ependining bayan qilishiche, teywen tutush buyruqi chüshürülgen qara guruhlar, mesilen "jongxu'ani birlikke keltürüshni ilgiri sürüsh partiyisi" dégen teshkilatning bashliqliri teywendin chong quruqluqqa qéchip bérip tijaret qiliwatqili uzun yillar boldi. Kommunist partiye bilen qara guruhlar eslide bir jemet. Hazir shu kishiler teywende chén shuybi'enni yiqitish jim olturush namayishigha qol séliwatidu. Ularning "xelqning hayatini qoghdaymiz" deydighan shu'ari bar téxi! emeliyette ular teywende zorawanliq heriket qozghimaqchi. Teywende qerzini tölimey chong quruqluqqa qéchip ketken qara guruhlar hazir chong quruqluqta yaki bashqa jaylarda turup bu ishqa qol séliwatidu. Chén shuybyende döletni bashqurushta qabiliyetsizlik bolushi mumkin. Uning xutun -baliliri sadir qilghan xataliqlarmu bar . U bezide mexpi diplomatiye üchün pul ishletken ehwal bar. Emma uning özining shexsi xiyaniti yoq. Yighip éytqanda, bu ishning keynide kommunist xitay hökümiti bar. Xuddi xitay amérikidiki démokratiyidin paydilinip amérikigha qarshi turuwatqandek, teywendiki gomindangmu teywendiki hazir qi démokratiyidin paydilinip teywenning hoquqini qolgha kirgüzüwalmaqchi boliwatidu. (Weli)

Pikirler (0)
Share
Toluq bet