Д у қ қурултай вәкиллириниң вашингитондики тәсиратлири (1)

Бир һәптидин буян аңлиғучилиримизға мәлуматлар йәткүзгинимиздикидәк, дуня уйғур қурултийиниң 3 - нөвәтлик вәкилләр қурултийиға қатнишиш үчүн 21 дөләттин кәлгән, җәмий 100 дин артуқ вәкил пайтәхт вашингитонға йиғилип дуня уйғур қурултийиниң паалийәтлирини 26 - май күни мувәппәқийәтлик тамамлиди.
Мухбиримиз гүлчеһрә
2009-05-27
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Д у қ ниң 3 - нөвәтлик вәкилләр қурултийидин бир көрүнүш.
Д у қ ниң 3 - нөвәтлик вәкилләр қурултийидин бир көрүнүш.
RFA Photo

Бу җәрянда биз дуня уйғур қурултийиниң бу нөвәтлик сайлимида муһим вәзипиләрни тапшуруп алған бир қанчә уйғур паалийәтчилирини пайтәхт вашингитондики паалийәтләрдин алған тәсиратлири һәққидә зиярәт қилған идуқ. Нөвәттә мухбиримиз гүлчеһрә бу һәқтики зиярәт хатирисиниң бир қисмини аңлитиду.

Дуня уйғур қурултийи вәкиллириниң баяничә, чәтәлләрдики уйғур миллий һәрикитиниң алий тәшкилий оргини болған дуня уйғур қурултийиниң вашингитонда өткүзүлгән бу қетимлиқ 3 - нөвәтлик вәкилләр қурултийи, мәйли көлими, даириси вә яки тәсири җәһәттин болсун, илгирики қурултай йиғилишлириға қариғанда интайин мукәммәл, системилиқ бүйүк йиғилиш һесаблиниду.

Уйғур миллий һәрикити рәһбири, дуня уйғур қурултийи рәиси рабийә ханимниң мәзкур қурултай һәққидә қилған хуласә сөзини нәқил алғанда, "бу қетим дуняниң сиясий мәркизи һесабланған вашингитонда ечилған дуня уйғур қурултийи интайин нәтиҗилик болди, қурултай вәкиллиридә яшлишиш, сәрхиллишиш, универсаллишиш болғанлиқи ениқ. Йәни қурултайдики һәр қайси вәзипиләргә көрситилгән һәм сайланғанларниң ичидә яшларниң нисбити ашқан, дуняниң һәр қайси җайлиридин түрлүк саһә һәм кәспләрдә көзгә көрүнгән иқтисаслиқ актип паалийәтчан зиялийлар көпәйгән,аял вәкилләрниңму санида хели илгириләш болған, сайлам тәртипидин барлиқ вәкилләрниң демократийә еңиниң мукәммәлләшкәнлики көрүнүп туриду...."

Дегәндәк, дуня уйғур қурултейниң бу нөвәтлик сайлимида, өзини вәзипиләргә намзат көрсәткән һәм сайланған уйғур паалийәтчилириниң ичидә йиллардин буян бу сәптә паалийәт елип бериватқан тәҗрибилик тәшкилатчилиридин башқа, илмий кәспләрдә көзгә көрүнгән уйғурларға тонушлуқ алим, вә мутәхәссисләрму бар болуп,уларниң уйғурларниң вәтини шәрқий түркистанниң даваси үчүн йәни уйғурларниң өз тәқдирини өзи бәлгиләш, инсаний һәқ һоқуқлирини қоғдаш, демократийини бәрпа қилиш әркинликини қолға кәлтүрүш үчүн күрәш қиливатқан һиҗрәттики бу сиясий тәшкилатқа әза болуши һәм муһим роллар ойнаватқанлиқи уйғурларни сөйүндүрмәктә икән.

Биз уйғурларниң һиҗрәттики бу бүйүк сиясий тәшкилатида йеңидин вәзипиләр тапшурувалған америкида яшаватқан уйғур зиялийлардин қутлуқ алмас әпәндини зиярәт қилдуқ.

Қутлуқ алмас әпәнди илгири шинҗаң универстетиниң оқутқучиси болған, у уйғур даңлиқ язғучиси, тарихчиси шундақла миллий инқилабчиси турғун алмас әпәндиниң пәрзәнти болуш сүпити билән, өзиниң бу нөвәт уйғур миллий һәрикити сепигә рәсмий қетилғанлиқини, мәрһум атисиниң роһиниңму мәмнун икәнликидин гумани йоқлуқини ипадилиди.

Йеқинқи йиллардин буян уйғурларниң вәзийитидин шундақла хитайниң уйғурларға қаратқан сиясәтлиридин қариғанда, хитай һөкүмитиниң уйғурларни мәдәний җәһәттин ассимилятсийә қилиш қәдимини йәниму тезлатқанлиқи, уйғурларниң тарихий, мәдәний мираслирини йоқитиш һәрикәтлирини күчәйткәнлики мәлум.

Дуня уйғур қурултийи хәлқараға хитайниң уйғурларни милләт сүпитидә йоқитиш шундақла дуня мәдәнийитидин изини йоқитишқа уруниватқанлиқидәк сиясәтлирини ашкарилаш вә уйғур мәдәнийитини қоғдашни паалийәт катогирийисиниң муһим бир тәркибигә киргүзүш үчүн, мәхсус мәдәнийәт комитети тәсис қилған болуп, бу қетимқи сайламда мәзкур комитет мудирлиқиға сайланған, тарих пәнлири доктори қаһар барат әпәнди зияритимизни қобул қилип, бүгүнки вәзийәттә уйғурларниң өз мәдәнийити һәм тарихини қоғдаш үчүн күрәш қилишиниң муһимлиқини тәкитлиди.

Рабийә қадир ханим дуня уйғур қурултийи рәисликини өз үстигә алғандин буян уйғур миллий һәрикитидә бөсүш характерлик илгириләшләр көрүлүватқанлиқи, дуняниң һәр қайси җайлирида техиму уйғур көп аяллирини уйғур миллий һәрикитигә қатнишишқа илһамландурулуп кәлгән болуп, норвигийидики уйғурлар вәкили рисаләт ханим зияритимизни қобул қилип, чәтәлләрдики уйғурларниң уйғур миллий һәрикитидә аялларниңму ролиға сәл қаримаслиқ керәк дәп қарайдиғанлиқини билдүрди.

Юқирида дуня уйғур қурултийиниң вашингитонда чақирилған 3 - нөвәтлик вәкилләр қурултийиға қатнашқан бәзи вәкилләр билән өткүзгән зиярәт хатириси билән тонуштиңлар, ахирини келәрки қетимлиқ программимизда давамлиқ аңлитимиз.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт