Һаятиңиз өз тәпәккуриңизниң мәһсули

Алимлардин бири «һәрким өз тәқдириниң устази»дегән темида шеир язған икән. Әлвәттә бу сөзниңму асаси болуши мумкин.
Ихтияри мухбиримиз өмәрҗан
2012-04-05
Елхәт
Пикир
Share
Принт

Ислам мутәпәккури әлламә муһәммәд ғазали«һаятиңизни йеңилаң» намлиқ әсиридә мундақ дәп язған:

- Инсанниң бәхт - саадити яки бәхтсизлики, хатирҗәмлики яки биарамлиқи униң өзидин келиду. Һәр қандақ бир ишниң вә у ишни қилғучиниң қиммити униң зеһнидә мәвҗут болған вә һессиятини мәшғул қилған ой - пикирләр билән зич бағлинишлиқтур. Шуңа деил карнек мундақ дегән икән:«тәпәккуримиз бизниң ишлиримизни бәлгиләйду. Һаятимиз тәпәккуримизниң мәһсулидур. Ундақта, мәсилә тоғра тәпәккурни таллаш мәсилисидә болмақта. Әгәр инсан һәр ишта тоғра тәпәккур қилидиған болса, униң барлиқ ишлири нәтиҗилик болиду. Бизни гүзәл һес - туйғулар вә иллиқ ой - пикирләр оривалғанда, биз өзимизни бәхтлик һес қилимиз. Навада бизни көңүлсизликләр оривалса, өзимизни бәхтсиз һес қилимиз. Өзимизниң кесәл болуп қалғанлиқини гуман қилип көңлимизни биарам қилсақ көп һалларда растинла кесәл болуп қалимиз.»

Мәниви күчни һечким инкар қилалмайду


Әлламә муһәммәд ғазали йәнә мундақ дәп язған:

- Шәхсләр вә колликтип үчүн мәнивийәтниң зор тәсирини һечким инкар қилалмайду. Күчини әқидисидин вә мәнивийитин алидиған әскәрләрниң ғалибийити күчини мадди әслиһәләрдинла алидиған әскәрләрниңкидин пәрқлиқ болиду. Чүнки, әқидә вә әхлақниң күчи маддий күчләрни йеңип чүшиду. Шуңа пүтүн самави динларниң ортақ чақириқи әхлақни ислаһ қилиш болған вә әхлақни һәр нәрсидин әвзәл көргән. Инсан нәпсийити барчә динларниң әң көңүл бөлидиған мавзуси болған. Чүнки, гүзәл әхлақ һәр қандақ милләт вә һәр қандақ мәдәнийәтниң ронақ тепиши үчүн асаслиқ рол ойнайду.

Инсан өзини өзгәртмигичә униң әһвали өзгәрмәйду


Әлламә муһәммәд ғазали йәнә мундақ дәп язған:

- Қуран кәримдә «инсан өзини өзгәртмигичә аллаһ уларниң әһвалини өзгәртмәйду» дегән айәт бар. Чүнки, һәр қандақ өзгириш аввал инсанниң ички дунясидин башлиниду. Ички дунясида, хусусән әхлақида өзгириш һасил қилалмиған адәмниң сиртқи тиришчанлиқи нәтиҗисиз қалиду. Шуңа һәммидин аввал ишни ички дуняни ислаһ қилиш вә уни ават қилиштин башлаш керәк.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт