Dunya Uyghur qurultiyi 30-awghust "Xelq'ara ghayib bolghanlar küni" de bayanat élan qildi

Dunya Uyghur qurultiyi bügün 30-awghust "Xelq'ara ghayib bolghanlar küni" munasiwiti bilen bayanat élan qilip, xelq'arani 5-iyul ürümchi weqesidin kéyin iz-déreksiz yoqap ketken Uyghurlar mesilisige jiddiy qarashqa chaqirdi.
Muxbirimiz méhriban
2012-08-30
Élxet
Pikir
Share
Print
A'ile-tawabi'atliri muhajirettiki Uyghurlarning yardimige érishken ghayib bolghan Uyghurlar.
A'ile-tawabi'atliri muhajirettiki Uyghurlarning yardimige érishken ghayib bolghan Uyghurlar.
RFA

Dunya Uyghur qurultiyi ijra'iye hey'iti re'isi dolqun eysa we dunya Uyghur qurultiyi bayanatchisi dilshat rishitlar radi'omiz ziyaritini qobul qilip, dunya Uyghur qurultiyining 5-iyul weqesidin kéyin sherqiy türkistanda iz-déreksiz yoqap ketken Uyghurlarning dérikini qiliwatqanliqini bildürüp, xitay hökümitidin bu mesilide xelq'ara jem'iyetke jawab bérishni telep qilidighanliqini bildürdi.

Bügün xelq'ara iz-déreksiz yoqap ketkenlerni sürüshtürüsh küni. Chet'ellerdiki Uyghur teshkilatliridin dunya Uyghur qurultiyi bu munasiwet bilen bayanat élan qilip, xitay hökümitidin 2099-yili ürümchide yüz bergen 5-iyul weqesidin kéyin iz-déreksiz ghayib bolghan Uyghurlar heqqide xelq'ara jem'iyetke jawab bérishni telep qilidighanliqini bildürdi.

Dunya Uyghur qurultiyining "Iz-déreksiz yoqap ketken Uyghurlarni sürüshtürüsh" heqqidiki bayanatida, xelq'ara kechürüm teshkilati qatarliq kishilik hoquq teshkilatlirining 5-iyuldin kéyinki Uyghur ghayiblarning iz-dérikini qiliwatqanliqi otturigha qoyuldi. Bayanatta yene, dunya Uyghur qurultiyi re'isi rabiye qadir xanimning sözi neqil élinip, herqaysi démokratik eller hökümetliridin xitay bilen bolghan diplomatik alaqiliri hem soda munasiwitide, 5-iyuldin kéyin xitay da'iriliri teripidin tutup kétilip, hazirghiche iz-dériki bolmighan Uyghurlar mesilisini xitaydiki kishilik hoquq depsendichilikidiki muhim mesililerning biri qatarida otturigha qoyush telep qilindi.

Bügün xelq'ara iz-déreksiz yoqap ketkenlerni sürüshtürüsh küni munasiwiti bilen dunya Uyghur qurultiyi ijra'iye hey'iti re'isi dolqun eysa we dunya Uyghur qurultiyi bayanatchisi dilshat rishitlar radi'omiz ziyaritini qobul qilip sherqiy türkistanda iz-déreksiz yoqap ketken Uyghurlar mesilisining xelq'araning jiddiy köngül bölüshige tégishlik mesililerning biri ikenlikini tekitlep, dunya Uyghur qurultiyining bu mesilini öz xizmitining muhim kün tertipige kirgüzgenlikini ilgiri sürdi.

Bayanatchi dilshat rishit sözide, erkin asiya radi'osi hem bashqa yollar arqiliq igiligen melumatlargha asaslan'ghanda, sherqiy türkistanda Uyghurlarning iz-déreksiz ghayib bolup kétish ehwalining éghir ikenlikini bildürüp, xelq'arani 5-iyul ürümchi weqesidin kéyin, xitay da'iriliri teripidin tutup kétilip, iz-déreksiz yoqap ketken Uyghurlar mesilisige jiddiy qarashqa chaqirdi.

Dunya Uyghur qurultiyining ijra'iye hey'iti re'isi dolqun eysa dunya Uyghur qurultiyining bu heqte élip bériwatqan konkrét xizmetliri heqqide toxtaldi.

Dolqun eysa sözide, dunya Uyghur qurultiyining 5-iyul weqesidin kéyin sherqiy türkistanda iz-déreksiz yoqap ketken Uyghurlar heqqide mexsus doklat teyyarlap, hazirgha qeder birleshken döletler teshkilati we 50 tin artuq démokratik döletler elchixanisigha xet yézip, sherqiy türkistandiki iz-déreksiz yoqap ketkenler mesilisini xitay bilen bolghan diplomatik munasiwetliride otturigha qoyushini, xitay hökümitidin bu mesilide xelq'ara jem'iyetke jawab bérishni telep qilidighanliqini bildürdi.

Dolqun eysa ependi yene, herqaysi döletlerdiki Uyghur teshkilatlirining bu mesilige jiddiy qarawatqanliqini ilgiri sürüp, dunya Uyghur qurultiyining amérika, kanada, yaponiye we yawropa döletliridiki 30 din artuq shöbe teshkilatning öz döletliridiki munasiwetlik orunlargha 5-iyul ürümchi weqesidin kéyin iz-déreksiz ghayib bolghan Uyghurlar heqqide mexsus xet yollighanliqini bildürdi.

Dolqun eysa ependi sözide yene, xelq'ara kechürüm teshkilati qatarliq kishilik hoquq teshkilatliri hem dunya Uyghur qurultiyining shöbe teshkilatliri bolmighan hindonéziye, malayshiya qatarliq bir qisim démokratik döletlerdiki kishilik hoquq teshkilatliriningmu iz-déreksiz ghayib bolghan Uyghurlar mesilisige jiddiy qarawatqanliqini bildürdi.

Radi'omiz 5-iyul ürümchi weqesi we weqedin kéyinki tutqun qilishta xitay saqchiliri hem qoralliq xadimliri teripidin élip kétilip, iz-déreksiz ghayib bolghan Uyghurlar heqqide mexsus sehipe achqan bolup, hazirgha qeder élan qilin'ghan tepsiliy xewerler 30 parchidin ashidu.

Toluq bet