Xitay amérika maliye ministirlikining öz pulining almashturush qimmitini kontrol qiliwatqan döletler tizimlikidin chüshüp qaldi

2007-12-20
Élxet
Pikir
Share
Print

Birleshme agéntliqida xewer qilinishiche amérika- xitay arisida élip bérilghan soda alaqisida 2007- yili amérika terepte körün'gen qizil reqemning yene ösüshige egiship, amérika dölet mejlisi xitayning soda jehette mughember pozitsiyisige qarshi jaza qollinish heqqide amérika maliye ministirlikige bésim ishlitip kéliwatqan bolsimu, emma amérika maliye ministirliki charshenbe küni dölet mejlisige yollighan doklatida xitayni öz pulining almashturush qimmitini qattiq kontrol qiliwatqan dölet tizimlikige kirgüzüshni ret qildi. Maliye ministirlikining bu qarari bezi awam palata ezaliri we birqismi amérikiliq zawut igilirining naraziliqini qozghidi.

2000 - Yilidin buyan amérikida 3 milyon adem xizmitidin ayrilghan

Xewerde körsitilishiche, amérika-xitay soda munasiwetliri jeryanida bu yil körün'gen qizil reqem 250 milyard dollar bolup, shu xildiki soda tengpungsizliqining üzlüksiz dawamlishishi sewebidin 2000- yilidin buyan amérikida 3 milyon adem xizmitidin ayrilghan.

Amérika maliye ministirlikining doklatida otturgha qoyulishiche, gerche xitayning öz pulining almashturush qimmitini tengshesh qedimi bir qeder asta boliwatqan bolsimu, emma xitay hökümitining pulni kontrol qilishqa arilishishi yenila qanun belgilep jaza qollinish derijisige toshmaydiken.

Doklatta yene, gerche xitay hökümiti pulning almashturush qimmiti jehette melum ilgirileshlerni hasil qilghan, hemde xelq'ara jem'iyetke izchil shundaq qilish jehette wede bérip kelgen bolsimu, emma xitay pulining dollargha almashturush qimmitini yenila töwen tutup kelgenliki körsitilip, xitay hökümitidin öz pulining almashturush qimmitini östürüsh shuning bilen birlikte xitay we dunya soda sahesi duch kéliwatqan xeterni azaytish telep qilin'ghan.

Palata ezasi: "xitay aldamchiliq qiliwatidu"

Amérika awazi radi'osida bu heqte bérilgen xewerde körsitilishiche, amérika dölet mejilisining bir qisim ezaliri bolupmu xitaygha qarita iqtisadi jaza qollinish pikirini qollaydighan palata ezaliri maliye ministirlikining bu doklattin intayin ümidsizlen'gen we doklatni eyibleydighanliqini bildürgen.

Nyuyorkluq palata ezasi charliz shumér bir bayanat élan qilip, xitayning öz pulining almashturush qimmiti kontrol qiliwatqanliqi intayin bir éniq mesile bolup, amérika maliye ministirlikining xitayni shu xildiki tizimlikke kirgüzüshni ret qilishi dölet mejilisini xitaygha qarita jaza qollinishta amalsiz qoyghanliqini otturgha qoyghan we "maliye ministirliki dölet mejlisige héchqandaq tallash yoli bermidi. Bu yerde peqet öz aldimizgha heriket qollinishtin özge chare qalmidi" dégen.

Birleshme agéntliqida körsitilishiche, palata ezasi debbi'e stabenow " xitay aldamchiliq qiliwatidu. Bizning shirketlirimiz we ottura qatlamda yashaydighan puqralirimiz özlüksiz ziyan tartiwatidu" dégen.

Soda saheside xitaygha jaza qollinidighan qanun kéler yili maqullinishi mumkin

Amérika awazi radi'osida fransiye agéntliqida bérilgen xewerlerdin neqil élip körsitishiche, amérika döletlik karxanichilar jem'iyitining bashliqi bu heqte élan qilghan bayanatida, amérika maliye ministiri pa'ulsonning xitay bilen istratégiyilik iqtisadi di'alogi dawamida xitayni öz pulining qimmitini östürüshke qistishini qollighan bolsimu, nawada maliye ministirliqi xitayni pulining almashturush qimmitini kontrol qilip kéliwatqan dölet tizimgha kirgüzgen bolsa ishlarning téximu ongushluq bolup kétidighanliqini otturgha qoyghan.

Döletlik karxanichilar jem'iyitining mu'awin re'isi frank wargonning bildürgenlirige qarighanda, u maliye ministirlikining xitaygha qarita heriket qollinishta meghlup bolushi, dölet mejlisni amérika hökümitini xitayning pul siyasitidiki naheqliqni jazalishigha yol achidighan bir qanun layihisi tonushturushqa yene qistaydiken.

U mundaq dégen: "bu kéler yilida ötküzilidighan saylam mushu xildiki bir qanun layihisining tonushturushtiki éhtimalliqni kücheytidu."

Tashqi péréwottiki qizil reqem amérikani bi'aram qilip kelmekte

Ötken yilliq amérika xitay soda alaqisida amérika terepte 233 milyard dollar qizil reqem körün'gen. Melum bolushiche, bu yilliq qizil reqem 250 milyard dollargha yétip bulturqidin éship ketken. Xitay sodisida körün'gen qizil reqemning örlep bérishi amérika terepni endishige salghan bolup bu amérika dölet mejilisining xitayni jazalash toghrisida nurghun qara layihisini tonushturushigha seweb bolghan idi.

Maliye ministiri pa'ulson ötken hepte xitaygha bashlap barghan hökümet xadimliri xitay pulining qimmitini tengshesh heqqide xitay bilen 3- qétim söhbet élip bardi.

Birleshme agéntliqida körsitishiche, söhbetlerde amérika terep yoq diyerlik netijige érishken bolup, emma xitay hökümiti eger amérika dölet mejlisi yene dawamliq xitayni soda jehette jazalaydighan qararlar maqullansa amérika shirketliridin öch alidighanliqini otturgha qoyup tehdit salghan idi.

Xitay terepning körsitishiche, xitay pulining qimmitini asta qedem östürüsh xitay iqtisadining astin -üstün bolup kétishning aldini alalaydighan birdin bir toghra yoli iken.(Jüme)

Pikirler (0)
Share
Toluq bet