Түркийә парламент әзаси гүрсәл текин: «уйғурларни хитайға пида қиливетәмсиләр?»

Ихтиярий мухбиримиз әркин тарим
2016-11-24
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Өнҗә хәлқ бетигә чиқирилған түркийә парламент әзаси гүрсәл текин: «уйғурларни хитайға пида қиливетәмсиләр?» мавзулуқ мақалә.
Өнҗә хәлқ бетигә чиқирилған түркийә парламент әзаси гүрсәл текин: «уйғурларни хитайға пида қиливетәмсиләр?» мавзулуқ мақалә.
RFA/Erkin Tarim

Җумһурийәт хәлқ партийиси парламент әзаси гүрсәл текин түркийә һөкүмитидин абдуқадир япчан тоғрисида соал сориди. Бүгүн түркийә парламентиниң тор бетидә, өнҗә хәлқ, гәрчәк гүндәм қатарлиқ тор бекәтлириниң 11-айниң 24-күнидики хәвиридә, җ һ п парламент әзаси гүрсәл текин һөкүмәттин: «уйғурларни хитайға пида қиламсиләр?» дәп сориди мавзулуқ хәвәргә орун берилди.

Гүрсәл текин әпәнди түркийә парламентидики омумий йиғинда сөз қилип һөкүмәткә япчан тоғрисида мунуларни сориған: «түркийәдә 15 йилдин буян мусапир сүпитидә туруватқан болсиму, вәтәндашлиқ һәққи берилмигән абдуқадир япчан 8-айниң 31-күни тутуп кетилип 40 күн истанбул малтәпә түрмисидә қамап қоюлған. япчан түркийә сот идариси тәрипидин бигунаһ дәп қоюп берилгән болсиму, һазир көч идарисиниң назарәтханисида тутуп турулмақта. Қериндишимиз япчан хитайға қайтурулуш үчүн тутуп турулмақта. Түркийә шаңхәй һәмкарлиқ тәшкилатиға әза болушни халаймиз, дәватқан бундақ бир пәйттә, япчанниң тутуп турулуши җамаәттә түркийә һөкүмити шаңхәй һәмкарлиқ тәшкилатиға яхшичақ болуш үчүн абдуқадир япчанни хитайға қайтуруп беришкә тәйярлиқ қиливатамду? дегән соал пәйда болди. Адаләт вә тәрәққият партийиси һөкүмити уйғурларниң мәниви аниси рабийә қадир ханимғиму охшаш позитсийәдә болуп, униң түркийәгә келишигиму рухсәт қилмиған иди.»

Җумһурийәт хәлқ партийиси милләт вәкили гүрсәл текин әпәнди парламентта қилған сөзидә, түркийә һөкүмитидин төвәндикиләрни сориған:

  1. Япчанни хитайға қайтуруп бериштики сәвәб немә? һөкүмитиңлар шәрқий түркистанда хитайниң қирғинчилиқиға вә зулумиға учраватқан қериндашлиримизға игә чиқиштин ваз кечәмду?
  2. Абдуқадир япчанни қайтуруп бәр дәп хитайдин бир тәләп кәлдиму ‏- йоқ?
  3. Шаңхәй һәмкарлиқ тәшкилатиға кириш ‏- кирмәслик мәсилисиниң түркийәдә күнтәртипкә келиши билән япчанни қайтуруп бериш оттурисида бир мунасивәт барму?
  4. Рабийә қадир ханимни түркийәгә киргүзмәслик билән япчанни хитайға қайтуруп бериш мәсилиси дуняниң һәрқайси җайлирида яшаватқан уйғурлар арисида қандақ бир тәсир пәйда қилиду?
  5. Япчан хитайға қайтурулса, униң һаяти хәвпкә учрайдиғанлиқини һөкүмәт биләмду?
  6. Дөлитимиздә өз дөлитидә террорчи елан қилинған вә даеш билән һәмкарлишиватқанлиқи ашкариланған тариқ һашимиға охшаш кишиләр бималал яшаватқан бүгүнки күндә, япчан немә үчүн хитайға қайтурулиду?
  7. Кейинки 10 йил ичидә һөкүмәт япчанға охшаш нәччә кишини дөлитигә қайтуруп бәрди? қайси дөләтләргә қайтурулди?

Түркчидә «гәнсору» дейилгән бу соал һөкүмәттин яки министирлардин сорилидиған болуп, қанун бойичә һөкүмәтниң бу соалларға җаваб бериш мәҗбурийити бар.

Биз түркийә һөкүмитигә берилгән бу соаллар һәққидә көз қаришини игиләш үчүн абдуқадир япчан мәсилисини йеқиндин көзитиватқан шәрқий түркистан маарип вә һәмкарлиқ тәшкилати рәиси һидайәтуллаһ оғузхан әпәнди вә түркийә-хитай мунасивәтлири мутәхәссиси доктор әркин әкрәм әпәндиләр билән телефон сөһбити елип бардуқ.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт