Явропадики уйғур сәнәткарлири бирлишип «явропа уйғур ансамбили» қурған

Мухбиримиз меһрибан
2019-08-12
Елхәт
Пикир
Share
Принт
Шиветсийәдә тизимға елинип қурулған «явропа уйғур ансамбили» ниң бир қисим әзалири. 2019-Йили авғуст.
Шиветсийәдә тизимға елинип қурулған «явропа уйғур ансамбили» ниң бир қисим әзалири. 2019-Йили авғуст.
Mezkur ansambil ezaliridin Yashar Hemdulla ependi teminligen

Фейсбок қатарлиқ иҗтимаий таратқуларда йеқиндин буян чәтәлләрдики уйғурлар тәрипидин орунланған бир қисим нахша-музикилар, һәтта уйғур муқамлири һәққидики синалғу филимлири барғанчә көпәймәктә.

Әнәниви уйғур чалғулиридин дутар, тәмбүр, раваб, ғеҗәк, дап қатарлиқ бир йүрүш чалғулар арқилиқ орундалған уйғур 12 муқамидин чәбият муқаминиң тәәззә мәрғули йеқинда фейсбукта тарқилип диққәт қозғиди.

Мәлум болушичә, бу музикини орундиғучилар 2019-йил 7-айниң 9-күни шиветсийә пайтәхти ситокһолмда рәсмий тизимға алдурулған «явропа уйғур ансамбили» ниң өзлүкидин тәшкиллинип уюшқан 16 нәпәр әзаси икән.

Мәзкур өмәк әзалиридин норвегийәдики яшар һәмдул әпәнди вә белгийәдики әзһәр әнвәр әпәндиләр зияритимизни қобул қилип, өмәкниң қурулуш мәқсити, бир йилдин артуқ давамлашқан қурулуш тарихи вә бундин кейинки елип баридиған паалийәтлири һәққидә мәлумат бәрди.

Уларниң билдүрүшичә, «явропа уйғур ансамбили» ни қуруш тәйярлиқ хизмәтлири 2018-йилиниң бешида башланған икән. Бир йилдин артуқ тиришчанлиқ нәтиҗисидә явропадики шиветсийә, белгийә, голландийә, норвегийә, әнглийә қатарлиқ дөләтләрдә яшаватқан уйғур сәнәткарлар вә сәнәт һәвәскарлири өзлүкидин уюшуп дәсләпки қәдәмдә 16 кишидин тәркиб тапқан бу өмәкни қуруп чиққан.

Норвегийәдики яшар һәмдул әпәнди 2018-йили 4-ай мәзгилидә норвегийәдә елип берилған тунҗи қетимлиқ учришиш вә ундин кейин һәрқайси дөләтләрдики өмәк әзалириниң җапалиқ тиришчанлиқи нәтиҗисидә «явропа уйғур ансамбили» ниң қурулғанлиқини баян қилди.

Улар бир йилдин буян уйғур муқамлири вә уйғур нахша-музикирини дутар, ғеҗәк, раваб, дап қатарлиқ уйғур чалғулири билән сәнәт номурлирини орундаш мәшиқини үзлүксиз давамлаштуруп кәлгән. Өмәк әзалири нөвәттә 30 дин артуқ нахша-музикини бималал орундап, рәсмий сәнәт кечилики өткүзәләйдиған сәвийәни һазирлиған икән.

«явропа муқам ансамбили» ни қуруш мәқситидә уюшқан бу сәнәткарлар бир йилдин буян явропадики норвегийә, голландийә, әнглийә қатарлиқ дөләтләрдә бирқанчә қетимлиқ сәйярә оюн қоюш паалийәтлирини елип барған. Бу җәрянда улар шу дөләтләрдики уйғур қериндашларниң қарши елиши вә қоллап-қуввәтлишигә еришкән. Улар бу җәрянда «явропа уйғур ансанбили» ниң дәсләпки басқучтики қурулуш тәйярлиқ хизмәтлирини тамамлап, бу йил 9-айда тунҗи қетимлиқ мәйдан консертлирини белгийә, голландийә қатарлиқ дөләтләрдә қоюшни бекиткән.

Белгийәдики тунҗи қетимлиқ консертни орунлаш хизмитигә мәсул болған әзһәр әнвәр әпәндиниң билдүрүшичә, улар 9-айниң 7-күни белгийә пайтәхти бирюсселда «уйғур мәдәнийәт фестивали» намида сәнәт паалийитини өткүзүш үчүн орун елип болған. Нөвәттә беләт сетиш ишлири аллиқачан башлинип болған икән.

Әзһәр әнвәр әпәнди йәнә тунҗи қетимлиқ консертниң белгийәгә орунлаштурулушидики сәвәб вә ансамбилниң бу хил сәнәт паалийәтлирини өткүзүштики мәқсити һәққидиму тохталди.

У явропа парламенти җайлашқан бирюсселниң явропаниң сиясий вә мәдәнийәт мәркизи икәнликини, буниңда уйғурлар вә уйғур мәсилисиниң уйғур сәнити арқилиқ явропада техиму тонулушини илгири сүрүш көздә тутулғанлиқини билдүрди. Униңдин башқа белгийәниң җуғрапийәлик җайлишиш җәһәттин явропа дөләтлириниң оттурисида болуштәк алаһидики сәвәбидин явропада яшаватқан уйғур қериндашларниң бу паалийәткә қатнишишиға асанлиқ туғдурушни ойлашқанлиқини тәкитләп өтти.

Радийомиз игилигән әһваллардин мәлум болушичә, хитайниң уйғур диярида елип бериватқан «мәдәнийәт қирғинчилиқи» түпәйлидин уйғур мәдәнийити вә сәнити йеқинқи бирқанчә йил ичидә еғир бузғунчилиққа учримақтикән. Болупму хәлқ арисида тонулған бир қисим сәнәткарларниң хитайниң зиянкәшликигә учрап түрмиләргә вә лагерларға қамилиши билән уйғур сәнити киризскә дуч кәлгән. Бундақ әһвалда чәтәлләрдики уйғур сәнәткарлири өзлири турушлуқ әлләрдики әвзәл шараитлардин пайдилинип, уйғур миллий сәнитини сақлаш вә раваҗландурушқа бәл бағлиған.

Мәлум болушичә, 2000-йилларниң дәсләпки мәзгилидә әнгилийәдә «лондон уйғур ансамбили» қурулған иди. Бу йил 7-айниң 20-күни австралийәдә «австралийә муқам ансамбили» қурулди. Йеқинда қурулған «явропа уйғур ансамбили» болса чәтәлләрдики уйғурлар тәрипидин қурулған үчинчи сәнәт ансамбили һесаблинидикән.

Пикирләр (0)
Share
Толуқ бәт